Giris
Filmlerden belgesellere, tv şovlarından kısa filmlere tüm programlarda bir konu anlatılır.
Bu bölümde bir konu yazmak ve bir komut dosyası veya bir film şeridi video projesi-tüm iyi film yapımları temeli geliştirmek öğreneceksiniz. Ayrıca çekim aşamasında yardımcı olmak için bir çekim programı koyarak dışarı bulabilirsiniz.
![]() |
Vision in action |
![]() |
|
||
![]() |
![]() |
Araçlar
Projenizi yazmak için öncelikle yazmak bir şeylere ihtiyacınız var. Kağıt kalem tablet veya bilgisayar. Dijital dokümanların paylaşım ve düzenleme gibi birçok avantajları vardır ve özellikle kişiler aynı yerde değilse çok daha kullanışlıdır. Fakat görsel bir hikaye oluşturmak istersek kağıt kalem ile çizim yapmak daha iyidir.
Ana bölüm
Her hikayede anlatılmak istenen ana konu vardır. Projemizin hikayesinde olan olayların heyecanına göre filmimizi daha ilgi çekici yapabiliriz. Hikaye içerisinde heyecanı zıtlıklar, çelişkiler, karakterlerin ruh hali, duygular ve beklenmedik olaylar ile sağlayabiliriz. Sonuç ne kadar az tahmin edilirse hikaye o kadar dramatik olur.
Hikaye yapısı ile kısa bilgiler (daha fazlası için inceleyiniz ):
- Filmin başında ana karakterler, mekan ve karakterlerin iç ve dış dünyası ve çelişkileri anlatılır.
- İkinci sahne yüzleşme sahnesidir. Ana karakter birçok problem ile yüzleşir, çözmeye çalışır veya sorunlardan kaçar.
- Son sahne çözüme ulaşma veya sonuç sahnesidir. Burada dramatik sahneler yer alır, hikaye boyunca devam eden sorunlar çözülür.
Özet
Özet hikayenin kısa anlatımıdır. Özet film hakkındaki görüşlerin dile getirildiği hikayedeki en önemli olayların anlatıldığı yerdir ve senaryodan farklıdır. Film hakkındaki görüşlerimizin yapıldığı ve paylaşıldığı, filmin yapımcısı ve yönetmelerin dikkate aldığı özet kısmında film yapımcıları filmin durumunu analiz etme imkanı bulurlar.
Özetin uzunluğu:
- Kısa film – 10 satır
- Belgesel – 30 satır
- Uzun film – 2 sayfadan fazla
Kısa bir film hakkında özet örneği
The misunderstood dog
by Robert Biggins
Fluffy şansız bir köpektir. Saçları ağarmış sahibi ve eşi ile şehir dışında eski bir evde yaşarlar. Onlar onun bir köpek olduğunu unutarak sürekli köpekten bir şeyler yapmasını isterler ve onu anlamazlar. Yılbaşından iki gün önce Fluffy evden kaçmaya ve daha iyi bir yede yaşamaya karar verir. Fluffy yolcuğu esnasında birçok sorunla karşılaşır ve tekrar evini sahibini özler.
Sahibi ve eşi umutsuzca köpeği her yerde ararlar onun başına kötü şeyler gelmiş olacağından üzüntü duyarlar. Fakat yılbaşı gecesi, dışarıda şiddetli kar yağarken sahibi ve eşi üzüntü içinde beklerken Fluffy eve geri döner. Bundan sonra tüm aile daha duyarlı olurlar ve mutlu yaşarlar.
Senaryo
Her tür film bir senaryo üzerine kurulmuştur, senaryo kağıda yazılmış, çizilmiş veya kafada bir fikir olabilir. Bir film farklı filmlerin karışımı sonucu olamaz, bir hayalin çıktısı, bir senaryonun eyleme dönüşmüş halidir.
Tüm film türlerinde belgeselden sinemaya bir hikaye anlatılır, bu hikaye farklı medya kaynakları ile de anlatılabilir, özellikle film yapımı için veya belgesel sinema çekimi için yazılı olarak oluşturulur.
Bir (talkshow) gösteri programı bile dramatik bir hikayedir, iyi seçilmiş farklı görüşlere sahip kişiler bir konu üzerine tartışırlar, programda karşılıklı çatışmalar yükselir, ve programın sonucunda tam bir sonuca ulaşılmaz.
Program sonucunda tam bir sonuç olmasa dahi izleyiciler memnun ayrılırlar ve duygusal anlamda kendilerini emin hissederler. Buna zihinsel baskı “ katarsis” denir.
Bir haber programı aydınlatıcı ve objektif olmalı, kaliteli bir gazetecilik olması hala sorgulanmasına rağmen dramatik görseller ile sunumlar yapılmaktadır. Spiker bir olayı dramatik hale getirerek sunmaya kalkarsa olayın algılanması tehlikeye girecek ve dramatik olmayacaktır.
Eğer bir haber programı bir kişinin ağlamasını bin kişinin ağlaması yerine gösterirse taraflı bir haber sunmuş olur. Diğer taraftan dramatik bir sunum olayın gerçek anlamda sunulmasını da sağlayabilir, örneğin kasırgadan zarar görmüş insanların durumunu anlatırken dramatik bir sunum izleyicilerin daha fazla etkilenip olayı daha iyi anlamalarına yardımcı olur.
Senaryo yazma
Bir senaryo yazarken her zaman uyanık olmalıyız, filmin konusu anlamlı olmalı, anlatılan hikaye film çekimi ile uyumlu olmalı , kullanılan müzikler ve seslendirmeler filme uyumlu olmalıdır. Kendine güven iyi bir senaryo yazmanın en belirgin maddesidir. Bir radyo oyunu veya kitap karşılaştırıldığında film çekimi yazılı veya sözlü anlatılamayacak olan birçok konuyu anlatma imkanı sunmaktadır.
İyi yazılmış bir senaryo filmde gerekli tüm elementleri anlatır hatta montajlama ile ilgili de tavsiyeler sunar. Bu özellikler filmin çekimi esnasında yönetmene, kameramana, ve oyunculara iyi bir çekim yapmaları için fazladan zaman kazandırır.
İyi bir kameraman çekim esnasında bulunduğu konum ve tecrübesi ile çekimleri tek seferde en iyi şekilde yapabilir, bunun yanında amatör bir kameraman bir çok kez çekim yapmak ve yok fazla kayıt yapacaktır. Bu durmda size çok fazla zaman kaybı yaratacak ve iş yükü olacaktır.
Bir senaryoda sahnenin tüm manzarası (yer, ışık, gece gündüz, yağmur, şimşek …) kahramanlar (oyuncular, kıyafetleri, ruh halleri …) olaylar, kişiler arası geçen tüm diyaloglar belirtilir. Hatta sesin ve müziklerin kullanım şekli, yapım öncesi ve sonrası da belirtilir.
Bir senaryo normalde sahne sahne aynı şekilde anlatılır. İlk olarak oyuncularla beraber sahne anlatılır devamında diyaloglar yer alır.
Bir senaryo örneği
Başlık
THE MISUNDERSTOOD DOG
By Robert Biggins
Sahne 1
Yetmişli yıllarda yılbaşından 2 gün önce. Hiç kar yok ve hava oldukça bulutlu. Varoşlarda bir cadde üzerinde iki katlı eski bir ev görünüyor. Sadece çatı katı ve zemin katta bir ışık yanıyor. Bay Miller (emekli, sıradan bir büyükbaba, mavi çizgili bir tişört ve siyah pantolon giyiyor) ve köpeği Fluffy (terrier cinsi) evlerinin çatı katında tozlu dağınık eşyalar arasında bir şeyler arıyorlar.
Bay Miller
Fluffy, yılbaşı şarkılarının olduğu eski plakları nerede olduğunu ?
Fluffy
Havlar, “Hayır “ der gibi
Bay Miller
Oh Fluffy, bana hiç yardımcı olmuyorsun.
Fluffy suçlanır ve çatı katından aşağıya koşarak iner.
Sahne 2
Bayan Miller (sıradan bir büyükannne) mutfakta yılbaşı kurabiyeleri pişiriyor. Mutfak çok sıcak.
Bayan Miller,
(kendi kendine konuşur)
Aman tanrım her yıl bu kurabiyeleri pişirmek zorundayım ve her yıl daha da zor geliyor.
Fluffy hızlıca mutfağa girer ve Bayan Millerı gördüğüne çok sevinir.
Bayan Miller,
Fluffy tatlım, büyük babayı nerede bıraktın?
Fluffy olduğu yere hemen Bayan Miller ın önüne oturur ve umut dolu gözlerle bakar.
Bayan Miller,
Hayır Fluffy. Bu kurabiyeler senin için değil. Bana öyle bakma. Hem zaten öğle yemeğini de yedin.
Fluffy tekrar koşarak mutfaktan çıkar.
Sahne 3
Fluffy koşarak kapıdan bahçeye çıkar, bahçede kısa bir turdan sonra tekrar koşarak bahçe dışına tarlalara koşar.
Eğer hem bir hikaye ve senaryo yazmak için yeterli vaktin yoksa, sadece basit bir senaryo yazabilir ve çekimler anında hikayelendirmeyi yapabilirsin. Özellikle kısa filmler böyle yapabilirsiniz.
Hikayelendirme (hikayenin çizimi)
Senaryoyu okuyanlar için filmin canlandırılması kişiden kişiye değişebilir, bir filmde genel olarak herkesin aynı düşünceye ulaşacağı bir temel olması gerekir. Bu yüzden senaryomuzu hikayelendirmek çok önemlidir. Her sahne tek tek hikaye tahtasına çizilir, hikayelendirmede genel kurallara bağlı kalınır (hikayenin genel çerçevesi dışına çıkılmaz) konu farklı görüş açılarından işlenir. Kamera ve oyuncu hareketleri çizimlerde ok işaretleri ile belirlenir. Her resmin altında, hareket ve diyalogları anlatan, kameramanlara tavsiyeler veren, ışıklandırmayı anlatan notlar olur. Ayrıca bu kısımda yine konuşmalar ile ilgili, videonun tasarımı ile ilgili tanımlamalar olur. Hikayelendirme de en iyi sonucu almak için tüm detayları ile bir çizim yapılması gereklidir.
Filmin hikayelendirmesi zamana, motivasyona, azme, ve görüş açısına göre şekillenir. Modern bir filmde her çekim sahnesi beş saniyede bir değişir (bunu içimizden sayarak ta kontrol edebiliriz).
Hikaye tahtası olarak kullanmak için aşağıda örnek bir şablon bulabilirsiniz.
Çekimler
Sahnelerin çekim sıralaması senaryo veya hikayeye göre belli bir kronolojik sıraya göre yapılır fakat yine de kurumun işgücü ve maliyetler ön planda tutulur. Eğer filmin içerisinde belirli bir mekanda birden fazla çekim varsa, oradaki çekimlerin tamamı bitirildikten sonra farklı mekanlardaki çekimlere geçilir. Ancak bu belgesellerde tamamen farklıdır, çünkü belgeselde olaylar çekim anında gelişir.
Her çekim günü belli bir takvime göre planlanır, ve belli bir mekandaki çekimlerde kurulan sahnelerde yapılması gereken çekimler tamamlandıktan sonra diğer sahnelere geçilir (örneğin bir evin önündeki sahneler, içindeki sahneler …) Ayrıca çekimlerde oyuncuların giyeceği kıyafetlerden ihtiyaç olan tüm malzemeler tedarik edilir ve güvenlik önlemleri alınır. (Olağanüstü durumlar göz önünde bulundurulur, yağmurlu havada çekim, risk teşkil eden çekimler gibi …)
Gün gün tüm ulaşım durumu ve beslenme durumu da dikkate alınmalıdır. (yiyecek içecek temini, personelin çekim yerine ulaşma imkanı …)
Tarih | Çekim No. | Çekim noktası | Film ekibi ve görevleri | Oyuncular | Malzemeler | Kıyafet ve aksesuarlar | Güvenlik önlemleri | Ulaşım | Beslenme |
24/04/2015 | 1 2 6 9 11 13 |
Peter´ın evi: çatı katı çatı katı oturma odası oturma odası banyo evin önü |
John (yönetmen) Susan (kamera 1) Bob (kamera 2) Patricia (ses ve ışık) Leon (kıyafet ve donanım) |
Mr. Miller ve köpeği Fluffy | 2 kamera 2 üç ayak 1 mikrofon … |
Mavi çizgili tişört, siyah pantolon | Yağmur yoksa dışarı çekimi | Herkes kendi arabası ile, cadde üzerine park | Mrs. Miller sorumlu (ayrıca köpekten de sorumlu) |
25/04/2015 | … | … | … | … | … | … | … | … | … |
… |
Sık yapılan hatalar
- Çalışma kurallarının kırılması
- Uzun süreli çekimlerde oyuncular aynı kıyafeti, kullanmaz ve şekilde değişiklikler olur.
- Yüksek beklenti yüzünden öğrenci ve öğretmenin hayal kırıklığı yaşaması ve motivasyon eksikliği
Alıştırmalar
- Çalışmak istediğiniz formatı belirledikten sonra uygun bölümü seçerek özet ve senaryonun nasıl olması gerektiği hakkında bilgi edinin.
- Diğer adımda sahneler senaryo ya göre detaylı bir şekilde hikaye tahtasına aktarılır. (bunu hazırlamak sizin motivasyonunuza da bağlıdır)
- Hazırladığınız özet, senaryo ve hikayeyi çalışma arkadaşlarınız ile tartışınız. Olması gereken yerlerde değişiklik yapmaktan çekinmeyiniz. Farklı görüş açılarını kullanarak daha işler bir yol kullanınız. (Örneğin; oyuncudan ilgiyi uzaklaştırmak için tembel, asalak bir karakter oluşturabilirsiniz)
- Filmin çerçevesini bozmadan sahneler arası geçişleri uyumlu yapmalısınız.
- Takvime göre yapılan tüm çekimleri numaralandırınız. Çalışma arkadaşlarınızla beraber çekim takvimine göre yapılması gereken çekimleri açıklandığı şekilde amacına uygun yapınız.
İlgili bağlantılar
Bölümler: Basit kamera kullanımı / Kompozisyon ve renk / Basit ışık kullanımı / Film yapısı / Konu ve karakter analizi
Template for writing a storyboard / Celtx senaryo yazmak için kullanılan bir programdır, filmi planlamanıza yarayan farklı özellikleri vardır. (örneğin bilgisayar, tablet ve akıllı telefonlarda kullanılabilir) Temel versiyonu ücretsizdir. Bakınız:https://www.celtx.com/index.html
METODOLOJİ
Senaryo yazarken çok detaya inmek sizin ve gençlerin motivasyonunu düşürecektir. Eğer senaryo çok karışık değil ise hikayelendirme ile çalışmalarınıza devam edebilirsiniz.
Hikayelendirme ve senaryonun ayrıntıları hakkında iyi bir denge oluşturun (örneğin her çekimi ayrıntılı bir şekilde yazmanıza gerek yok) ve çekim esnasındaki doğaçlamalara izin verin. Normalde sahne çekimleri oldukça eğlencelidir, ancak aynı sahneyi birçok kez çekmeye çalışırsanız çok sıkıcı hale gelebilir. Kameranın çekim uzaklığını çok fazla değiştirmeyiniz.
Aynı yaş grubundaki gençler tarafından kullanılan amatör videolar, gençlerin daha profesyonel formatta çalışmalar yapmaları için ve bşarıya ulaşmaları için birer yön gösterici olacaklardır. Yapılacak olan video çalışmasının eğitimsel anlamda bir fayda sağlaması önemlidir. Öğrencilerinizin yapılan çalışma ile ne kadar ilgili oldukları, temel yetenekleri, iletişim becerileri yapılan çalışmanın da o kadar başarılı olma seviyesi ile doğru orantılıdır. Bir video projesi hazırlarken gençlerin bilgi düzeyi, çalışmanın vermek istediği mesaj her zaman göz önünde bulundurulmalıdır.
Öğrencilerinizin amacı ile çalışmanın kalitesi ile arasındaki bağı kurmaya çalışın. Bazı öğrenciler çok daha yüksek seviyede gerçek dışı bir beklenti içerisinde olabilirler, buda sizin çalışmanızı gerçekçi bir zemine oturtmak için yapacağınız çalışmalarda sıkıntı yaşamanıza sebep olabilir. Gençler çalışmaya başlarken beklentilerini çok yüksek tutarak mükemmel sonuçlar elde etme beklentisi içerisine girmemelidirler.
Eğer yapılacak olan çalışmanın hedef grubunuz olan gençlere uygun olmadığını düşünüyorsanız kötü sonuçlar almak yerine projeyi atlayarak daha uygun çalışmalara yönelebilirsiniz.
Diğer önemli konu ise birer öğretmen olarak yapılan çalışmalar üzerine çok fazla eleştiri yapmamaktır. Proje çıktılarını kendi hayal gücünüze göre çok fazla yargılamayınız. Bu tür bir olay gençlerin kendine güvenini sarsacak ve onların projeden uzaklaşmalarına neden olacaktır.
Sizin göreviniz gençlere en iyi çalışma ortamını sağlamaktır, onların yaparak kendi yeteneklerini geliştirmelerine imkan sağlamaktır. Proje çalışması içerisinde hemen sonuca ulaşıp gelişmeyi görmek çok kolay değildir. Yapılacak bir çok video projesi ile gençler tecrübe sahibi olacaklardır, bu uzun soluklu bir süreçtir.
Terminoloji
Özet, senaryo, hikaye tahtası (hikaye çizimi), sahne ve çekim kuralları